آموزش, کلاس سخنوری
چگونه در جمع صحبت کنیم؟ ۱۰ نکته جادویی برای سخنرانی در جمع
اگر قرار باشد میان انجامدادن کارهای دشواری مانند دست کردن داخل کندوی زنبور، پریدن از بالای یک آسمانخراش و شنا در کنار کوسه و نهنگ یا صحبت کردن در جمع یکی را انتخاب کنید، انتخاب شما چه خواهد بود؟
جالب است بدانید بسیاری از افراد هنگام قرارگرفتن در معرض چنین انتخابی، بدون شک به سراغ کارهای دشوار و خطرناک خواهند رفت. آنها آنچنان از صحبتکردن و سخنرانی در جمع هراس دارند که ترجیح میدهند با زنبور و کوسه و ارتفاع دستبهگریبان شوند تا اینکه بخواهند دقایقی پیش روی دیگران صحبت کنند.
بااینحال، مهارت سخنرانی و صحبتکردن در جمع یکی از مهارتهای مهم و تعیینکننده در زندگی امروز است و آموختن آن میتواند تفاوت زیادی در زندگی حرفهای یا حتی شخصی افراد ایجاد کند. در این یادداشت با ما همراه باشید تا به شما بیاموزیم چگونه با ترس از صحبت کردن در جمع کنار بیایید و یک سخنرانی عالی داشته باشید.
۱. غلبه بر گلاسوفوبیا یا ترس از سخنرانی در جمع
نخستین قدم در یادگیری مهارت صحبت کردن در جمع، غلبه بر گلاسوفوبیا است. گلاسوفوبیا، ترس از مخاطب یا ترس از سخنرانی به حالتی گفته میشود که فرد در آن هنگام فکرکردن یا آمادهشدن برای صحبت در جمع، علائم اضطرابی نسبتاً شدیدی مانند تعریق، لرزش، تپش قلب، حالت تهوع و سرگیجه را تجربه میکند. (+)
این حالت، یکی از شایعترین مشکلات اضطرابی است که بین ۷۰ تا ۷۵ افراد حداقل یکمرتبه در زندگیشان آن را تجربه میکنند. این ترس در میان برخی افراد بهقدری شدید است که نیاز به مداخله پزشکی و دریافت کمک حرفهای مانند درمان شناختی رفتاری و دارودرمانی دارد.
خوشبختانه بیش از ۹۵ درصد افراد درگیر گلاسوفوبیا، میتوانند با یادگیری نکات و انجام منظم و دقیق تمریناتی که برای رفع این مشکل وجود دارد پس از مدتی بر ترس خود غلبه کنند و بیاموزند چطور با اعتمادبهنفس در جمع حاضر شوند و برای گروهی از افراد صحبت کنند.
باید بدانید این ترس ممکن است هرگز بهصورت کامل از بین نرود. چنانچه اگر به سراغ سخنرانان حرفهای و مشهور بروید و از آنها درمورد این ترس بپرسید، به شما خواهند گفت حتی پس از سالهای دراز سخنرانی در جمعهای مختلف هنوز هم وقتی قرار است جایی صحبت کنند برای دقایقی این ترس را تجربه میکنند.
لازم است بر روی این نکته تأکید کنیم که هدف از انجام تمریناتی که برای غلبه بر ترس از صحبت کردن در جمع وجود دارد، مدیریت ترس از سخنرانی و صحبت کردن در جمع است نه ریشهکنکردن و ازبینبردن آن.
۲. نفس عمیق بکشید و بدنتان را آرام کنید
دقایقی پیش از آنکه بخواهید صحبت کردن در جمع را شروع کنید، خلوتی پیدا کنید و پنج تا ده نفس عمیق بکشید. چشمان خود را ببندید، سپس از طریق بینی تمام حجم ریههایتان را از هوا پرکرده و آن را در شش شماره و بهتدریج از دهان خارج کنید.
حین انجام این کار به ترتیب به اعضای بدنتان فکر کنید، سپس با تمرکز روی هر بخشی از بدنتان که دچار انقباض شده است، کوشش کنید تا با افزایش جریان خونرسانی به آن ناحیه، انقباض برطرف شود. حتی میتوانید چند تمرین کششی سبک نیز انجام دهید تا عضلاتتان از تنش خارج شوند.
انجام این تمرین نهتنها پیش از آغاز سخنرانی یا ارائه مفید است، بلکه درصورتیکه روزانه چند بار تکرار شود فوایدی مانند کاهش اضطراب، بهبود تمرکز و تقویت صدا را نیز همراه خواهد داشت.
۳. تحقیق برای شناخت مخاطبان
شناخت مخاطبان یکی از مهمترین عوامل در موفقیت یک سخنرانی یا ارائه است. زمانی که بتوانید مخاطبان خود را بهخوبی بشناسید، قادر خواهید بود محتوای سخنرانی، لحن و رویکرد خود را متناسب با نیازها و علایق آنها تنظیم کرده و طوری سخنرانی کنید که برایشان جذاب، الهامبخش و آموزنده باشد.
این کار به شما کمک میکند تا با مخاطبان خود ارتباط عمیقتری برقرار کنید، توجهشان را جلب کنید و پیام خود را به طور مؤثرتری به آنها منتقل کنید.
۴. روی موضوع تسلط کافی داشته باشید
این که بر روی موضوع ارائۀ خود به مقدار کافی تسلط داشته باشید، نهتنها باعث افزایش اعتمادبهنفس و کیفیت ارائه میشود؛ بلکه در جلباعتماد مخاطب نیز مؤثر است.
در حالتی که بهجای حفظکردن یک متن و تلاش برای ازبرخوانی آن، بر موضوع مسلط باشید قادر خواهید بود با انعطاف بیشتری بحث را پیش ببرید و به فراخور محیط ارائه و سخنرانی، از مثالهای خلاقانه استفاده کنید.
در این حالت، حتی هنگام پاسخدادن به سؤالات نیز میتوانید با روی گشادهتری با مخاطبان خود برخورد کرده و سرنخهای خوبی در پاسخ سؤالات، به آنها ارائه کنید.
۵. از قلاب برای جلبتوجه مخاطبان استفاده کنید
قلاب یا مقدمۀ جذاب نخستین چیزی است که در سخنرانی نظر مخاطبان را به خود جلب میکند. انتخاب یک قلاب مناسب، قادر است مخاطب را برای شنیدن ادامۀ صحبتهای سخنران یا ارائهدهنده مشتاق کند و در نهایت تفاوت چشمگیری در موفقیت سخنرانی ایجاد خواهد کرد.
یک قلاب خوب، به سخنران این شانس را میدهد تا از سرگردانی و حواسپرتی مخاطب جلوگیری کند، در او حس کنجکاوی را برانگیزد، جهت کلی سخنرانی را مشخص کند و از طریق یک داستان شخصی یا یک مثال مرتبط، ارتباط عاطفی قوی و مناسبی با مخاطب برقرار کند.
قلاب میتواند یک سؤال پرسشبرانگیز، یک آمار شگفتانگیز، داستانی کوتاه و جذاب، شوخی یا لطیفه یا حتی نقلقولی تأثیرگذار باشد. فراموش نکنید که برای انداختن قلاب و شکار توجه مخاطبان خود، تنها ۶۰ ثانیه زمان دارید و اگر این زمان طلایی را از دست دادید، بعید نیست کل سخنرانی را هم از دست بدهید.
فراموش نکنید که برای استفاده از قلاب در سخنرانی یا ارائه به نکات زیر دقت کنید:
- مرتبط با موضوع اصلی باشد
- کوتاه و مختصر باشد
- با مخاطب ارتباط برقرار کند
- با اعتمادبهنفس بیان شود
۶. تنفس دیافراگمی را دریابید
یکی از اصلیترین و مهمترین نکاتی که درمورد صحبت کردن در جمع وجود دارد، لزوم استفاده از شیوۀ تنفس دیافراگمی است. این مهارت نهتنها برای سخنرانان، بلکه برای تمام کسانی که بهنوعی با فن بیان و سخنوری درگیر هستند اهمیت بالایی دارد.
اصلیترین مزیتی که تنفس دیافراگمی برای یک مجری، ارائهدهنده، سخنران، خواننده یا حتی قاری ایجاد میکند این است که مانع از نفس کمآوردن میشود. این که شخص، حین صحبتکردن به نفسنفسزدن نیفتد و بتواند کلمات را باقوت و با صدایی رسا ادا کند، نقش چشمگیری در موفقیت او خواهد داشت. علاوه بر این، تنفس دیافراگمی باعث کاهش اضطراب ناشی از صحبتکردن در جمع نیز خواهد شد.
اما تنفس دیافراگمی چیست؟ به نوزادها نگاه کنید. متوجه میشوید که آنها اغلب از طریق شکمشان نفس میکشند. این یعنی با هر بار دم و بازدم یکبار شکمشان پر و خالی میشود. برای تمرین تنفس دیافراگمی دستتان را روی شکمتان بگذارید و تلاش کنید نفسکشیدن نوزادان را تقلید کنید.
[به زودی در مورد تنفس دیافراگمی مقالۀ مفصل و کاملی خواهیم نوشت.]
۷. از زبان بدن غافل نشوید
همانقدر که تسلط بر کلام در موفقیت شما هنگام صحبتکردن در جمع مهم است، تسلط بر زبان بدن نیز اهمیت دارد. به عبارت بهتر، تا زمانی که زبان بدن و کلام شما باهم هماهنگ نباشند، بعید است صحبتهای شما اثرگذاری مطلوبی داشته باشند.
برای یادگیری زبان بدن باید ابتدا شیوۀ ارائۀ سخنرانان مشهور و حرفهای را خوب ببینید و در گام بعد، تلاش کنید تا رفتارهایی از قبیل نوع ایستادن، حالت چشمان، جایگاه دستها و… آنها را تقلید کنید. سپس بهتدریج و در گذر زمان، با تلاش و پشتکار، موفق به یافتن سبک شخصی خود خواهید شد.
۸. تماس چشمی مناسبی با مخاطبان داشته باشید
اگر مخاطبان شما احساس کنند هیچ تفاوتی بین شما و یک دستگاه پخش صوت وجود ندارد، بهاحتمال زیاد خیلی زود ارتباطشان را با حرفهایتان از دست میدهند و سراغ کارهای دیگری مانند چککردن تلفن همراه یا حرفزدن با بغلدستی و حتی ترککردن سالن میروند.
برای این که بتوانید ارتباط خوبی با مخاطب داشته باشید باید بتوانید تماسهای چشمی گاه و بیگاهی با او برقرار کنید. این نگاهها نباید بیش از چند ثانیه طول بکشند و باید بهسرعت از روی یک مخاطب به مخاطب دیگری منتقل شوند. در این حالت مخاطبان متوجه ارتباط خود با شما میشوند و طبیعتاً تمایل بیشتری به شنیدن صحبتهایتان نشان خواهند داد.
۹. بیوقفه حرف نزنید!
آیا تابهحال مجبور به خواندن متنی شدهاید که نویسنده در آن جملات را پشتسرهم ردیف کرده و بهندرت از اینتر استفاده کرده باشد؟ همان قدر که خواندن چنان متنی دشوار است، گوشکردن به صحبتهای کسی که بیوقفه حرف میزند و بهندرت مکث میکند نیز دشوار خواهد بود.
برای این که بتوانید بهخوبی حرفهایتان را در جمع بیان کرده و مخاطب را با خودتان همراه کنید، لازم است مکثهای به جا را در میانۀ صحبتتان بگنجانید.
فقط دقت کنید که هنگام فکرکردن برای جملۀ بعدی، بههیچوجه بهجای مکثکردن، سراغ اصوات پرکننده یا تکیهکلامها نروید. چراکه استفاده از اصوات پرکننده و تکیهکلام نهتنها برای سخنران و ارائهدهنده سم مهلکی است، بلکه در گفتگوی روزمره نیز میتواند شما را دچار مشکل کند.
۱۰. یک جمعبندی خوب داشته باشید
هیچ داستانی بدون یک پایان خوب، نمیتواند به یک داستان فوقالعاده تبدیل شود؛ بنابراین یک سخنرانی و ارائۀ خوب نیز باید حتماً پایانبندی مناسبی داشته باشد. بهتر است در پایان محورهای اصلی، بحث را سریع مرور کنید و چند سؤال کلی از مخاطبان خود بپرسید.
میتوانید ماجرا را با یک داستان کوتاه یا جملۀ تأثیرگذار به پایان ببرید و در نهایت از مخاطبین بخواهید به ارائه شما نمره بدهند. با انجام این کار میتوانید پروژۀ صحبت کردن در جمع را با موفقیت به پایان برسانید.
سخن پایانی
صحبت کردن در جمع یا سخنرانی، دغدغۀ بسیاری از افراد است. این مهارت میتواند هر فرد را به یک نیروی ارزشمند یا مهرۀ حیاتی در محل کار یا محیط خانواده تبدیل کند. بنابراین صرف زمان کافی برای یادگیری اصول سخنرانی در جمع یک سرمایهگذاری ارزشمند خواهد بود. ما در سایت آقای صحنه تلاش میکنیم شما را تا رسیدن به نقطۀ مطلوبتان در مهارت ارائه همراهی کنیم.
مطالب پیشنهادی:
اشتراک ها: صفر تا صد تمرین فن بیان در خانه – آقای صحنه|مسعود پایمرد